Van ’s morgens vroeg tot in de avond heeft een groep christelijke vrijwilligers onlangs tien dagen lang door heel Israël gereisd om lokale boeren op het land te helpen, voedselpakketten uit te delen aan mensen in nood, de huizen van overlevenden van de Holocaust schoon te maken en appartementen te schilderen voor nieuwe Joodse immigranten. Wat ze echter ontdekten tijdens de meest recente ‘Hands-On Serving Tour’ van de ICEJ, is dat er een veel diepgaander en blijvend werk werd verricht, niet met hun handen, maar met hun hart.

“Deze reis was meer dan alleen vrijwilligerswerk op verschillende plekken,” zei een deelnemer. “Het ging om het leggen van contacten, het ontmoeten van mensen, het bijstaan van mensen in nood, het luisteren naar hun verhalen en het bieden van steun.”

Tijdens de rondreis werd een bezoek gebracht aan diverse ICEJ AID-projecten verspreid over heel Israël, evenals aan historische locaties zoals Herodian en Tel Gezer. Toch waren het niet de oude ruïnes die de diepste indruk achterlieten, maar de mensen die ze daar ontmoetten.

Op een nieuwe agro-technische middelbare school die de ICEJ in de Westelijke Negev ondersteunt, werkte de groep samen met Israëlische leerlingen in de komkommervelden en lunchte daarna gezamenlijk. De Israëlische tieners vertelden hoe de school voor hen een reddingsboei was geworden en hen een doel in het leven had gegeven.

Asaf, de oprichter van de school, legde uit dat het de bedoeling is om de jongere generatie weer in contact te brengen met de pionierswortels van het moderne Israël, om zo een soort nieuw zionisme te stimuleren.

“We kunnen de ICEJ niet genoeg bedanken voor hun steun bij de oprichting van deze school”, zei Asaf. “We zijn er trots op dat jullie zo vaak langskomen en groepen naar onze school brengen. Dit laat een blijvende indruk achter op het leven van deze leerlingen.”

In de wijngaarden van een ander landbouwbedrijf ontmoetten ze Ori, die onlangs uit de reservistendienst is gekomen en zijn grootouders van in de tachtig helpt om het familiebedrijf tijdens de oorlog draaiende te houden.

“Deze oorlog heeft alles in een ander daglicht gesteld,” vertrouwde Ori me toe. “Wat is de zin van mijn leven? We maken deel uit van een groter verhaal dat zich ontvouwt, en daar wil ik actief aan meewerken.”

Terwijl de vrijwilligers in de wijngaarden van hun boerderij aan het werk waren, vertelde Ori over zijn droom om er een bloeiend wijngoed van te maken. Onder het genot van koffie en Nederlandse koekjes raakten de gesprekken steeds diepgaander. Net als zoveel Israëli’s die ze hadden ontmoet, stelde Ori uiteindelijk de vraag: „Waarom zijn jullie hierheen gekomen?“

“Als jullie, het volk van Israël, in moeilijkheden verkeren, voelen wij een diepe smart”, antwoordde Harmen. “We willen jullie helpen en jullie terzijde staan, om jullie een helpende hand te bieden.”

Zijn vrouw, Zwanneke, voegde daaraan toe: “We bidden, we geven geld, we laten van ons horen op sociale media, maar bovenal willen we hier zijn om jullie en Israël te laten zien dat jullie vrienden hebben in de wereld.”

Zelfs nu, meer dan twee jaar na het uitbreken van de oorlog, kampen Israëlische boeren nog steeds met een tekort aan arbeidskrachten en onzekerheid. Ori keek de vrijwilligers dankbaar aan en zei: „Er is niemand zoals jullie. Jullie zijn een geschenk uit de hemel.“

De groep bracht ook tijd door in de kibboets Dorot, vlakbij de grens met Gaza, die in 1941 werd gesticht. Yael leidde hen rond in het archief en vertelde verhalen over de pioniers die hier aankwamen toen er „slechts één boom en woestijn“ was. Toen ze vandaag rondkeken naar de bloeiende velden en tuinen, konden de vrijwilligers de transformatie nauwelijks bevatten.

„Het is een wonder wat het Joodse volk van de Negev heeft gemaakt,“ riep Harmen uit.

Voor Zwanneke werd het levensverhaal van Yael een bepalend moment tijdens haar verblijf in Israël.

“Deze tour overtreft mijn verwachtingen,” benadrukte ze. “Ongelooflijke gesprekken met allerlei mensen, maar Yael heeft me diep geraakt. Ze heeft in haar leven veel verlies en verdriet meegemaakt. De tijd die we met haar doorbrachten, voelde alsof er liefde zachtjes op haar hart druppelde. Het zorgde voor een bijzondere band.”

Tijdens de tour werden er ook voedselpakketten uitgedeeld aan gezinnen in nood in heel Israël. Avi, die de leiding heeft over de voedseluitdeling, bedankte de vrijwilligers hartelijk.

“We beseffen heel goed dat jullie hier in deze tijd aanwezig zijn”, verzekerde hij. “Het werk dat jullie vandaag hebben verricht, is van grote betekenis. Bijna twee miljoen mensen in Israël leven onder de armoedegrens. Jullie hebben vandaag bijna 600 gezinnen geholpen. We hebben veel waardering voor de ICEJ, en zij sturen ons altijd geweldige vrijwilligers.”

“Wat een geweldige kans om contact te maken met mensen, niet alleen door eten uit te delen, maar ook door hen het gevoel te geven dat er naar hen geluisterd wordt”, zei vrijwilliger Arend achteraf. “Als mensen me vragen waarom ik hier ben? Omdat ik achter Israël sta. Daden zeggen meer dan woorden. Dat heb ik vandaag heel sterk gevoeld.”

Later, in het ICEJ-tehuis voor overlevenden van de Holocaust in Haifa, maakten de christelijke vrijwilligers de fysiotherapieruimte schoon en brachten ze kostbare momenten door met de 95-jarige Renate, die in Duitsland werd geboren en haar leven weer opbouwde nadat ze de Holocaust had overleefd. Ze las enkele van haar gedichten voor, waaruit diepe pijn en een opmerkelijke veerkracht spraken. Maar ondanks alles wat ze heeft doorstaan, waren de vrijwilligers onder de indruk van “de twinkeling in haar ogen” en haar onverstoorbare humor. Op de terugweg naar Jeruzalem was iedereen het erover eens dat het tehuis in Haifa een bijzondere plek is, vol medeleven en liefde.

Vervolgens hebben de vrijwilligers in Ashdod de kelder van een opvanghuis voor nieuwe joodse immigranten geschilderd; deze ruimte wordt omgebouwd tot een gezellige plek voor activiteiten en gemeenschapsleven. Later, onder het genot van een kopje thee, luisterden ze naar de verhalen van de nieuwe immigranten Valerie en Tami, die vertelden hoe ze na jaren van worstelen om hun joodse identiteit te bewijzen eindelijk in Israël waren aangekomen. Tami was ontroerd toen hij hoorde dat de vrijwilligers op eigen kosten waren gekomen om hier te helpen.

“Ik had nooit kunnen denken dat mensen zoiets zouden doen,” zei hij zachtjes. “Waarom nu? De wereld is de afgelopen jaren helemaal doorgedraaid met al dat antisemitisme.”

Dit is precies waarom deze praktische vrijwilligersreizen op dit moment zo hard nodig zijn, om de Israëli’s te laten zien dat niet iedereen tegen hen is.

“De ICEJ heeft fantastisch werk verricht op allerlei waardevolle vrijwilligerslocaties”, merkte Harmen op toen de tour ten einde liep. “Daardoor hebben we geweldige mensen ontmoet. Ik dacht dat ik alleen maar lange dagen zou maken, maar het werd een reis waarbij ik naar de verhalen van mensen luisterde en banden smeedde die een diepe indruk op me hebben gemaakt.”

Van 8 tot en met 17 november 2026 vindt er weer een Hands-On Serving Tour plaats. Doe dus mee en grijp deze geweldige kans aan om Israël op praktische wijze te helpen en het Joodse volk eraan te herinneren dat ze niet alleen staan.

Meer informatie vindt u op: ga dit jaar op vrijwilligersreis

En steun onze hulpprojecten via: https://doneren.icej.nl

door Jannie Tolhoek