Uit drie bezoeken aan Thuiszorgpatiënten blijkt wat de gevolgen zijn van de zorg voor Russisch-joodse immigranten in Israël

Nu Rosj Hasjana aanstaande vrijdag nadert, krijgen de bezoeken van ICEJ Thuiszorg een bijzondere warmte. Naast praktische hulp brengt verpleegkundige Corrie van Maanen ook feestelijke groeten en kleine cadeautjes mee, waaronder de traditionele honing die symbool staat voor de wens op een zoet nieuwjaar. Aan tafel roepen deze bezoeken vaak herinneringen op aan familie, immigratie en het joodse leven in landen waar het vieren van de feestdagen ooit moeilijk of zelfs verboden was.

Rosh HaShanah, oftewel het bijbelse ‘Feest van de Bazuinen’, houdt verband met de schepping. Daarom wordt binnen de joodse wereld aangenomen dat Rosj Hasjana – letterlijk ‘Hoofd van het Jaar’ – ‘de verjaardag van de mensheid’ is en wordt gevierd als een nieuwjaar, waarbij men elkaar geschenken geeft.

Dit jaar kregen drie gezinnen een extra cadeau: bezoekers uit Australië die Corrie vergezelden tijdens haar rondes. Onder hen bevond zich Dianne Imison, een trouwe donateur van de ICEJ. Door de Thuiszorg eens van de andere kant van de voordeur te bekijken, kreeg ze een nieuwe waardering voor een organisatie die ze al jaren steunde. Hier vertelt ze wat ze heeft meegemaakt.

Ontmoetingen achter de deuren van Thuiszorg

Mijn vriend en ik waren bijna aan het einde van ons bezoek aan Israël, waarbij we op verschillende praktische manieren onze steun aan het Joodse volk hadden betuigd. Toen kregen we de kans om een andere kant van het werk van de ICEJ te zien door verpleegkundige Corrie van Maanen te vergezellen bij drie thuiszorgbezoeken. Voor mij was dit een bijzondere ervaring. Ik had Corrie jaren geleden al eens ontmoet, dus het was een blij weerzien.

We reden Jeruzalem uit voor ons eerste bezoek aan het land van Amos, de herder die in de Bijbel het volk tot bekering opriep. Aangezien dit de periode was van de dagen van bekering in de aanloop naar de feestdagen, brachten het stille, dorre land en de eeuwenoude put het verleden tot leven.

Hier bezochten we een weduwe met vijf dochters, die als jonge volwassene Aliya had gemaakt. Twaalf jaar geleden werd ze plotseling weduwe; haar jongste dochter was toen pas vier jaar oud. Ze worstelde jarenlang met diep verdriet, en ondanks alles deed ze haar uiterste best om te werken en haar dochters in haar eentje op te voeden. Pas onlangs had ze de kracht gevonden om weer aan het werk te gaan als kunstenares, illustratrice en gepubliceerde schrijfster. Terwijl we in haar woonkamer zaten te genieten van kruidenthee en lokale dadels, vroeg Corrie naar haar dochters en het gesprek leidde tot het delen van ervaringen als moeders en andere gemeenschappelijke interesses. Na een tijdje haalde ze voorbeelden van haar kunstwerken tevoorschijn, iets wat Corrie verraste en in verrukking bracht, en we waren ontzettend blij te ontdekken dat we getuige waren geweest van een mijlpaal die te vergelijken was met een roos die zich eindelijk ontvouwt. Het was absoluut een opbeurend en bemoedigend bezoek. Thuiszorg blijft deze familie ondersteunen en sterken terwijl ze hun plek in de Israëlische samenleving vinden, inclusief de dienstplicht.  

Ons volgende bezoek bracht ons bij een bejaard echtpaar van in de tachtig, dat al acht jaar in Jeruzalem woont na vele jaren in Letland te hebben doorgebracht, maar oorspronkelijk uit Moskou komt. Ze kenden het gevoel van de ‘zwervende Jood’ te zijn, en een stapel koffers in een hoek van hun appartement was een symbolische herinnering aan dat gevoel. Ze lazen aandachtig het kaartje dat bij hun geschenk zat, met de bemoedigende woorden uit de Bijbel in het Russisch, en ze waren zichtbaar ontroerd door de liefde die daaruit sprak.

Beiden voelden zich niet goed en zagen er bleek uit; ze waren niet zo gelukkig in Israël; ze bleven maar terugdenken aan hun gelukkiger tijden in Letland – Aliyah leidt niet altijd meteen tot een makkelijker leven. Voor sommigen gaat de reis nog lang door na hun aankomst in Israël, terwijl ze worstelen met een nieuwe cultuur en taal, een afnemende gezondheid en persoonlijke uitdagingen. Thuiszorg speelt een kleine maar cruciale rol bij het hen terzijde staan.  

Aan het begin van het bezoek brachten ze Corrie op de hoogte van hun situatie en behoeften. Naarmate het gesprek vorderde, begonnen ze vragen te stellen over ons en waarom we daar waren – een prachtig moment om onze liefde voor de God van Israël en Zijn liefde voor Zijn volk te delen.  Naarmate ze zich meer op hun gemak voelden bij ons, begonnen ze zich zorgen te maken dat we diezelfde avond nog naar Australië zouden terugkeren, en wie er dan voor ons zou zijn? In een lief gebaar van zorg liep de vrouw naar de koelkast en haalde er wat kaas uit die ze ons mee wilde geven voor onderweg. Tijdens dit bezoek zagen we het resultaat van gedeelde liefde.

Ons laatste bezoek was aan een dame uit Oekraïne die binnenkort 80 wordt. Ze maakte eind jaren negentig Aliya, samen met haar bejaarde ouders en haar echtgenoot. Ze kregen allemaal verpleegkundige hulp van Homecare, maar zijn inmiddels overleden, en zij woont nu bij haar zoon en zeven kinderen die in de buurt wonen. In de loop der jaren hebben zij en Corrie een hechte band opgebouwd. Ze kan niet meer zelfstandig naar buiten, en is daarom afhankelijk van anderen die bij haar langskomen.

Aan een prachtig gedekte lunchtafel raakte ze erg geanimeerd in het gesprek en vertelde ze over haar angsten over de toestand in de wereld. Omdat ze familie had verloren tijdens de onbeschrijfelijke tragedie van Babi Yar in Oekraïne in 1941, is dat trauma in haar latere jaren weer naar boven gekomen. Corrie vertaalde, omdat ze wilde dat wij haar gevoelens zouden begrijpen en zouden ontdekken wat de onze waren. Het was geweldig om het gesprek een andere wending te geven, en iedereen was het erover eens dat de God van Israël nog steeds de touwtjes in handen heeft.

Bedankt, Corrie, dat je ons een kijkje hebt gegeven in je hart en in de praktijk van Thuiszorg. Wat een genot en een voorrecht was het om, hoe klein ook, betrokken te mogen zijn bij zoiets moois!

Samen de liefde delen

Deze drie bezoeken geven slechts een glimp weer van wat ICEJ Thuiszorg betekent voor Russisch-joodse immigranten in heel Israël. De praktische hulp is belangrijk, maar dat geldt ook voor de langdurige banden die in de loop van vele jaren zijn opgebouwd – en die de mensen eraan herinneren dat ze niet vergeten worden.

Uw steun aan ICEJ Thuiszorg maakt een blijvend verschil in het leven van Joodse immigranten in Israël. Blijf hen alstublieft steunen door een donatie te doen aan de Thuiszorg via doneren.icej.nl

Door Corrie van Maanen en Dianne Imison